لنگر سرند
لنگر سرند (Screen Anchor) قطعه ای فلزی و مقاوم است که برای مهار، اتصال و تثبیت توری سرند در شاسی دستگاه سرند مورد استفاده قرار میگیرد.
در سیستم های سرند و تجهیزات دانه بندی، توری سرند برای عملکرد صحیح نیاز به یک سیستم اتصال محکم، ایمن و مقاوم دارد. لنگر سرند یکی از اصلی ترین قطعات در این سیستم است که وظیفه نگهداشتن، کشش و ثابت نگه داشتن توری سرند در قاب دستگاه را بر عهده دارد. این قطعه کوچک اما بسیار مهم، نقش مستقیم در کیفیت دانه بندی، کاهش لرزش های ناخواسته، افزایش طول عمر توری، و جلوگیری از توقف خط تولید دارد.
در این نوشته، به صورت کاملاً تخصصی و کاربردی، تمامی نکاتی که برای انتخاب، خرید، نصب و نگهداری لنگر سرند لازم است را بررسی میکنیم.
لنگر سرند چیست؟
لنگر سرند (Screen Clamp / Screen Anchor) یک قطعه فلزی (معمولاً از جنس فولاد سخت کاری شده یا ضد سایش) است که به عنوان اتصال دهنده ورق های مش (توری) سرند به بدنه یا قاب دستگاه عمل میکند. این قطعه با ایجاد کشش یکنواخت و محکم بر روی سطح غربال، از شل شدن، جمع شدگی و در نهایت پارگی توری در حین لرزش های مداوم و ضربات ناشی از مواد جلوگیری میکند.
مکانیزم عملکرد لنگر سرند
نقش اصلی لنگر سرند
- ایجاد کشش یکنواخت بر روی ورق های مش
- جلوگیری از لقی و ارتعاش اضافی توری سرند
- افزایش عمر مفید توری سرند و کاهش زمان توقف خط تولید برای تعویض
- بهبود دقت در جداسازی ذرات با ثابت نگه داشتن سایز چشمه های توری
انواع لنگر سرند و تفاوت های آن ها
- لنگر سرند پیچی (Bolt-Type Anchor): این نوع، رایج ترین مدل است که توسط یک پیچ و مهره محکم میشود. نصب و تعویض آن آسان است و برای اکثر سرندهای صنعتی کاربرد دارد.
- لنگر سرند پرسی (Press-Type Anchor): این مدل معمولاً برای توری های سیمی با قطر کم استفاده شده و با فشار در جای خود قرار میگیرد. سرعت نصب بالا از مزایای آن است.
- لنگر سرند قلابدار (Hook-Type Anchor): این نوع به صورت قلاب به قاب سرند متصل میشود و برای کاربردهای خاص با لرزش های بسیار شدید مناسب است.
ساختار و جنس لنگر سرند
لنگر سرند بهعنوان یکی از اجزای کلیدی سیستم ارتعاشی سرندها، وظیفه انتقال نیرو و ایجاد حرکت نوسانی کنترل شده را بر عهده دارد. عملکرد این قطعه به طور مستقیم تحت تأثیر خصوصیات متالورژیکی، عملیات حرارتی و مقاومت سایشی جنس مورد استفاده قرار میگیرد. انتخاب جنس مناسب بر اساس نوع ماده معدنی، میزان سایش، دامنه ارتعاش، فرکانس کاری و ظرفیت تجهیز صورت میپذیرد.
فولاد کربنی عملیات حرارتیشده (CK45)
این فولاد در استاندارد DIN 17200 معادل C45E و در استاندارد AISI معادل 1045 است.
خصوصیات :
- سختی نهایی پس از عملیات حرارتی: 180–220 HB (در حالت نرمال) تا 48–52 HRC (پس از کوئنچ و تمپر)
- استحکام کششی: حدود 640–800 MPa
- چقرمگی متوسط با قابلیت ماشین کاری مناسب
کاربرد:
- مناسب برای لنگرهای سرند با بارگذاری متوسط
- خطوط دانهبندی مصالح ساختمانی، شن و ماسه و کاربردهای نیمهسنگین
فولادهای آلیاژی (منگنزدار یا سخت کاری شونده)
شامل فولادهای منگنزدار (Hadfield Steel؛ معادل X120Mn12) یا فولادهای کم آلیاژ قابل سخت کاری نظیر 42CrMo4.
خصوصیات:
فولاد منگنزی (Hadfield):
- سختی اولیه: 200 HB
- قابلیت Work Hardening: سختی سطحی تا 450–550 HB در اثر ضربه
- چقرمگی بسیار بالا، مقاومت عالی در برابر ترکخوردگی
- مناسب برای ارتعاشات شدید و بارهای ضربهای
فولادهای سخت کاری شونده (Cr-Mo):
- استحکام کششی پس از عملیات حرارتی: 900–1100 MPa
- سختی قابل دستیابی: 30–40 HRC
- پایداری ابعادی بالا و مقاومت مناسب در تنش های سیکلی
کاربرد:
- لنگر سرند در معادن سنگ سخت (گرانیت، بازالت)
- دستگاه های با فرکانس بالا و دامنه ارتعاش زیاد
فولادهای ضدسایش (Hardox 400/450/500 یا معادل)
این فولاد تحت استاندارد EN 10051 تولید شده و با ساختار مارتنزیتی ریزدانه شناخته میشود.
خصوصیات:
- سختی سطحی:
- Hardox 400 → حدود 370–430 HB
- Hardox 450 → حدود 420–480 HB
- Hardox 500 → حدود 470–540 HB
- استحکام تسلیم: 1000–1400 MPa
- مقاومت فوق العاده در برابر سایش، خستگی و ضربه
کاربرد:
- لنگر سرند برای مواد بسیار ساینده مانند:
- سنگ آهن
- سیلیس
- سرب و روی
- کروم، منگنز
- خطوط با کارکرد مداوم (Continuous Duty) و ظرفیت بالا
فولاد ضد زنگ (Stainless Steel)
به طور معمول از گریدهای 304، 316، 420 یا 431 بسته به نیاز مکانیکی و محیط استفاده میشود.
خصوصیات:
- مقاومت در برابر خوردگی: عالی
- سختی (برای گریدهای مارتنزیتی مانند 420): تا 50–55 HRC
- مناسب برای محیط های شیمیایی، مرطوب و صنایع بهداشتی
کاربرد:
- تجهیزات فرآوری مواد غذایی
- خطوط شستشو و مواد مرطوب
- صنایع دارویی و شیمیایی
اجزای لنگر سرند
لنگر سرند از چند بخش اصلی تشکیل شده است که هر کدام نقش مهمی در تثبیت توری و انتقال صحیح ارتعاش دارند. مهم ترین اجزای آن شامل موارد زیر است:
- صفحه نگهدارنده
- سوراخ های نصب
- خم یا برجستگی نگهدارنده توری
- پیچ و مهره های اتصال
صفحه نگهدارنده (Anchor Plate)
صفحه اصلی بدنه لنگر که وظیفه انتقال نیرو و نگهداری ساختاری توری را بر عهده دارد.
- معمولاً از فولاد ضخیم و مقاوم ساخته میشود.
- پایه اصلی اتصال توری به شاسی سرند است.
سوراخ های نصب (Mounting Holes)
این سوراخ ها برای نصب لنگر روی فریم سرند یا توری تعبیه شده اند.
- به صورت استاندارد با فواصل مشخص طراحی میشوند.
- نقش مهمی در توزیع یکنواخت تنش و جلوگیری از لق شدن اتصال دارند.
خم یا برجستگی نگهدارنده توری (Mesh Retaining Bend/Ridge)
این قسمت به صورت یک خم، لبه برجسته یا زبانه فلزی طراحی میشود تا توری در جای خود ثابت بماند.
- مانع حرکت طولی یا عرضی توری در زمان ارتعاش میشود.
- به افزایش عمر توری و جلوگیری از پارگی کمک میکند.
پیچ و مهره های اتصال (Bolts & Nuts)
این مجموعه، وظیفه تثبیت لنگر روی قاب سرند و محکم کردن توری را دارد.
- معمولاً از پیچ های مقاوم به ارتعاش (Grade 8.8 یا 10.9) استفاده میشود.
- در محیط های مرطوب از پیچ و مهره استنلس استیل استفاده میگردد.
- مهم ترین عامل جلوگیری از شل شدن و ایجاد صدای اضافی در سرند هستند.
کاربردهای لنگر سرند
لنگر سرند در بسیاری از صنایع، به ویژه صنایع معدنی، ساختمانی، سیمان، ماسه شویی و خطوط سنگ شکنی کاربرد گسترده ای پیدا کرده است.لنگر سرند در تمامی صنایع مرتبط با خردایش و دانه بندی استفاده میشود:
کاربردهای مستقیم لنگر سرند در خطوط مختلف
- کارخانه های ماسه شویی
- خطوط سنگ شکنی اولیه و ثانویه
- معادن شن و ماسه
- واحدهای فرآوری مواد معدنی
- کارخانه های سیمان، گچ و آهک
- خطوط غربالگری پسماند و بازیافت
کاربردهای گسترده لنگر سرند در صنایع مختلف
- صنایع معدنی و فرآوری مواد معدنی : در صنعت معدن، لنگر سرند برای تثبیت توری و عملکرد دقیق سرندهای ارتعاشی استفاده میشود. این قطعه امکان جداسازی دقیق سنگ آهن، مس، منگنز، سیلیس، زغال سنگ و سایر کانی ها را فراهم میکند.
- صنایع ساختمانی و خطوط دانه بندی شن و ماسه : لنگر سرند در کارخانه های تولید شن و ماسه نقش کلیدی در ثابت ماندن توری و جلوگیری از خطا در جداسازی دانه بندی ها دارد.
در خطوط ساختمانی که دقت دانه بندی اهمیت دارد، استفاده از لنگر باکیفیت برای افزایش راندمان ضروری است. - صنایع سیمان، گچ و آهک : در کارخانه های سیمان و تولید گچ و آهک، لنگر سرند باعث ایجاد ثبات بیشتر در سرندهای ارتعاشی و افزایش طول عمر توری میشود. این صنایع به دلیل وجود مواد پودری و ریزدانه، نیازمند دقت بالای عملکرد سرند هستند.
- صنایع بازیافت و تفکیک پسماند : در خطوط بازیافت، لنگر سرند وظیفه دارد توری را در برابر لرزش های مداوم ثابت نگه دارد تا مواد سبک و سنگین با دقت بیشتری از هم جدا شوند. این موضوع در افزایش بهره وری خطوط بازیافت تأثیر مستقیم دارد.
- صنایع غذایی و شیمیایی (مدلهای استنلس استیل) : در محیط های حساس بهداشتی، از لنگر سرند استیل برای جلوگیری از خوردگی و آلودگی استفاده میشود. این نوع لنگرها مناسب برای پودرها، مواد خوراکی، گرانول ها و مواد شیمیایی هستند.
مزایای استفاده از لنگر سرند استاندارد و باکیفیت
استفاده از لنگر سرند استاندارد و باکیفیت نقش اساسی در عملکرد صحیح سرندهای ارتعاشی و افزایش طول عمر توری دارد. این قطعه کوچک اما بسیار مهم، تأثیر مستقیم بر دقت دانه بندی، کاهش توقف خط تولید، و افزایش بهره وری سیستم غربالگری دارد. در ادامه، مزایای اصلی استفاده از لنگر سرند را بررسی میکنیم.
- افزایش راندمان غربالگری :لنگر باکیفیت باعث ایجاد ارتعاشات یکنواخت و کنترلشده میشود و در نتیجه راندمان سرند به شکل محسوسی افزایش مییابد.
- جلوگیری از پارگی زودرس توری سرند : لنگر استاندارد با ایجاد کشش یکنواخت و ثابت نگه داشتن توری، از پارگی های مکرر و خرابی های رایج جلوگیری میکند.
- کاهش توقف خط تولید : اتصال اصولی و دوام بالا و عملکرد پایدار لنگرهای باکیفیت، باعث کاهش لرزش های ناخواسته و در نتیجه کاهش خرابی ها شده و از توقف های غیرمنتظره جلوگیری کرده و پایداری خط تولید را تضمین میکند.
- بهبود دقت دانهبندی و کیفیت خروجی سرند : کشش صحیح توری موجب میشود دانه بندی با بالاترین دقت انجام شود و خروجی کاملاً یکنواخت باشد.
- امکان تنظیم دقیق الگوی ارتعاش سرند : این ویژگی به اپراتور اجازه میدهد الگوی ارتعاش را بر اساس نوع مواد و نیاز فرآیندی تنظیم کند.
- افزایش طول عمر سرند و قطعات جانبی : لنگر باکیفیت تنش اضافی به یاتاقان ها، الکتروموتور و شاسی وارد نمیکند و عمر دستگاه را افزایش میدهد.
- کاهش هزینه های تعمیرات و تعویض توری : با جلوگیری از خرابی های زودهنگام، هزینه نگهداری و تعویض توری به طور قابلتوجهی کاهش مییابد.
- نصب آسان و قابلیت تعویض سریع : طراحی استاندارد لنگر، عملیات نصب و سرویس را سرعت می بخشد و زمان توقف دستگاه را به حداقل میرساند.
- کاهش هزینه های نگهداری دستگاه : استفاده از فولاد مقاوم و طراحی مهندسی، نیاز به تعمیرات مکرر را کاهش میدهد و طول عمر قطعات افزایش می یابد.
سوالات متداول درباره لنگر سرند
- علائم فرسودگی و نیاز به تعویض لنگر سرند چیست؟ شل شدن توری، ایجاد صداهای غیرعادی از دستگاه، کاهش دقت در جداسازی ذرات و مشاهده سایش واضح روی بدنه لنگر، از نشانه های نیاز به تعویض فوری است.
- آیا میتوان از لنگر سرند به صورت عمومی برای تمام مدل ها استفاده کرد؟ خیر. استفاده از لنگر سرند نامناسب نه تنها مشکل را حل نمیکند، بلکه میتواند به قاب سرند و توری آسیب جدی وارد کند
- طول عمر مفید یک لنگر سرند چقدر است؟ این عدد کاملاً به جنس مواد ورودی، رطوبت، شدت کار و جنس خود لنگر بستگی دارد. یک لنگر سرند باکیفیت از جنس فولاد ضدسایش میتواند چندین برابر یک نمونه معمولی عمر کند.
- آیا لنگر سرند قابل تعمیر است؟ خیر. در صورت تاب برداشتن یا شکستگی باید تعویض شود.
- بهترین جنس لنگر چیست؟ فولاد ضدسایش یا CK45 برای معادن بهترین انتخاب است.
جمع بندی
لنگر سرند با وجود اندازه کوچک، نقش بسیار حیاتی در عملکرد صحیح سرندهای ارتعاشی و خطوط دانه بندی ایفا میکند. این قطعه با تثبیت توری، ایجاد کشش یکنواخت و کاهش لرزش، باعث افزایش دقت جداسازی، طول عمر تجهیزات و بهره وری خط تولید میشود. انتخاب جنس مناسب و نوع لنگر بر اساس شرایط کاری و نوع مواد ورودی، کلید جلوگیری از خرابی های زودهنگام و کاهش هزینه های تعمیر و نگهداری است. بهطور خلاصه، استفاده از لنگر سرند استاندارد و باکیفیت، تضمین کننده عملکرد پایدار، ایمنی و راندمان بالای سرندها در صنایع معدنی، ساختمانی و فرآوری مواد مختلف است.
مطالبی که منتشر خواهند شد:
- انواع لنگر سرند
- لیست قیمت انواع سرند
- عوامل مؤثر در انتخاب و قیمت گذاری لنگر سرند
- چگونه بهترین لنگر سرند را انتخاب کنیم؟ (راهنمای خرید)
- توری سرند